6. Sınıf Sosyal Bilgiler Kitabı Meb Yayınlar Destan ve Yazıtlarda Türkler Etkinlik Cevapları

Sponsorlu Bağlantılar

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Meb Yayınları Destan ve Yazıtlarda Türkler Etkinlik Soruları ve Cevapları Sayfa 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47, 48, 49, 50, 51

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Meb Yayınları Sayfa 40 Cevabı,

DESTAN VE YAZITLARDA TÜRKLER

Ünlü tarihçi Jean Paul Roux, Türkler ve Orta Asya hakkında şu bilgileri vermiştir: “Aslında Türükler (Türkler), kendilerini “güçlüler” olarak adlandırmakta haklıydılar. Ülke şartları oldukça acımasızdı ancak buna uyanlar yaşayabilirdi. Çünkü bu bölge ortalama yükseltisi 1200 ile 1400 metre arasında değişen bir yayladır. Dağların yükseltisi ise 4000 metrenin üzerindedir. Büyük çöküntüler ve yüksekliklerden oluşur. Bölge çok az yağış almaktadır. Kışın şiddetli soğuklar olur, sıcaklık -50 0C’ye kadar düşer, akarsular ve göller donar.”

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Meb Yayınları Sayfa 41 Cevabı,

Orta Asya’da yaşasaydınız ne tür güçlüklerle karşılaşırdınız? Tartışınız.

Cevap : Orta Asya’da yaşasaydım yüksek don olayları, kuraklık gibi olumsuz durumlarla karşılaşabilirdim.

Türklerin sosyal hayatlarında kullandıkları çadır ve eşyaları inceleyerek görsellerin altındaki soruları cevaplayınız.

Çadırın konargöçer hayata sağladığı kolaylıklar neler olabilir? Yazınız.

Cevap : Genellikle çadırı göçebe hayat yaşayan kişiler kullanır. Çünkü konargöçer için onarımı ya da kurulumu kolay olup kullanışlı bir yapıya sahiptir. Bundan dolayı istendiği an veya vakitte istenilen yere kurulabilme özelliği mevcuttur.

Türklerin görsellerdeki eşyaları yapabilmeleri için hangi ekonomik faaliyetlerde gelişmiş olmaları gerekir? Yazınız.

Cevap :

  • Hayvancılık
  • Dokumacılık
  • Kilimcilik
  • Gıda boyacılığı

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Meb Yayınları Sayfa 42 Cevabı,

Kurganda çıkan buluntular eski Türklerin sanatı hakkında hangi ipuçlarını veriyor? Tartışınız.

Cevap :  Buluntulara göre el sanatlarında çok başarılı oldukları bunun yanında madencilikle de uğraşıyorlardı.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Meb Yayınları Sayfa 45 Cevabı,

Türklerin komşu ve çağdaşı olduğu milletlerden çok daha önce pantolon, yelek, çizme giymelerinin sebepleri neler olabilir? Tartışınız.

Cevap : Türkler dokumacılığa önem vermiş ve bu alanda kendilerini geliştirerek ilerleme kaydetmişlerdir. Sürekli yenilenip yeni şeyler ortaya koyma yolunda uğraş verdikleri ve yenilik yolunda ilerledikleri görülüyor.

Tuva Cumhuriyeti’nin Yenisey Nehri Kıyılarında Hun Kadın Savaşçılara Ait 2200 Yıllık Mücevherler Bulundu Hun kadın savaşçılar tarafından takılmış göz alıcı kemer tokalar günümüz Yenisey Nehri’nin kıyılarında gömülü olarak bulunmuştur. Kadın savaşçıların kurganlara ilginç takılarla gömüldüğü görülmüştür. Bu takılar mercan, akik, yeşim taşı ve turkuazla kaplanmış kemer tokaları, alev biçimli bronz süslerdir. Kadın savaşçıların savaşta taktıkları bu kemerler günlük hayatlarında kullanılmıyordu. Düğün ve cenaze gibi bazı özel günlerde takılıyordu. Yılan, öküz, at, panter, leopar ve ejderha gibi fantastik hayvanların tasvir edildiği tokalar kullanılmıştır. Hun erkekleri demirden kemerler takarken kadınlar bronz kemer tokaları takardı.

Okuduğunuz Altın Elbiseli Adam ve Hun Kadın Savaşçılar ile ilgili haberleri dikkate alarak Orta Asya’da yaşayan Türk topluluklarının sanatı ve ahiret inancı hakkında neler söylenebilir? Tartışınız.

Cevap : Giydikleri desenli ve şekilli eşyaların sanata önem verdiği, kadınları hor görmediği tam tersine değer verildiği değerli eşyalarıyla beraber gömülmeleri ise ahiret inancının olduğunu göstermektedir.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Meb Yayınları Sayfa 46 Cevabı,

İlteriş Kağan’ın ölümü üzerine tahta kardeşi Kapgan Kağan geçti. Kapgan Kağan, Türk boylarını hâkimiyeti altına aldı. Onun ölümünden bir süre sonra ülke gücünü kaybetti. Bilge Kağan’ın tahta geçmesiyle Kök Türk Devleti tekrar eski gücüne kavuştu. Bilge Kağan, kardeşi Kültigin ve veziri Tonyukuk ile beraber devletin birliğini yeniden sağladı. II. Kök Türk Devleti’nde Bilge Kağan’dan sonra devletin başına geçen kağanların yetersiz olmaları zamanla devleti zayıflattı. Zayıflayan II. Kök Türk Devleti 742 yılında Uygurlar tarafından yıkıldı. Hun ve Kök Türkler döneminde konargöçer yaşam tarzının yanında yerleşik hayat tarzını yansıtan tarım havzalarının örneklerine de rastlanır. İbrahim Kafesoğlu bu durumu aşağıdaki metinde şöyle anlatır. “Kök Türk kağanı Kapgan’ın Çin ile yaptığı anlaşmanın bir maddesi, Çin’in Kök Türklere üç bin ziraat aleti ile bin iki yüz elli ton tohumluk darı teslim etmesi hükmünü taşıyordu. Arkeolojik kazılarda Altay bölgesinde Hunlar zamanında açılmış sulama kanallarına rastlanmıştır. Tötü ırmağından açılan kanal, Altay’larda tarımın yapıldığının işaretidir. Kök Türkler zamanında kullanıldığı anlaşılan Tötü Kanalı’nın boyu 10 km’ye yakındı ve o kadar yüksek teknik bilgiye dayanmakta idi ki Ruslar 1935’te bu kanalı aynen kullanmaya devam ettiler.”

Metne göre Tötü Kanalı’nın açılması Kök Türklerin hangi alanda geliştiklerini göstermektedir? Söyleyiniz.

Cevap : Hem yapı alanında hem de tarım alanında geliştikleri göstermektedir.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Meb Yayınları Sayfa 47 Cevabı,

Ergenekon destanındaki bilgilere göre Kök Türklerin yaşadığı yerin coğrafi özellikleriyle ilgili neler söyleyebilirsiniz? Yazınız.

Cevap : Genellikle verimli arazilerin olduğu tarıma elverişli, sulak alanları ve yüksek kesimleri tercih etmişlerdir.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Meb Yayınları Sayfa 48 Cevabı,

1) Kök Türk Yazıtlarında Türk tarihine ışık tutacak hangi kültürel bilgiler yer almaktadır? Yazınız.

Cevap : Bu yazıtlarda devletin önemi, birlik ve beraberliğin önemi, kanunların önemi, törelerin önemi, dışarıdan gelebilecek tehlikelerin farkına varabilme gibi kültürel bilgiler yer almaktadır.

2) Bilge Kağan’ın Türk halkına verdiği öğütler nelerdir? Yazınız.

Cevap : Ey Türk halkı! Çinlilerin tatlı sözlerine yumuşak ipekli kumaşlarına kanıp çok sayıda öldün. Ey Türk halkı! Açlığı, tokluğu düşünmezsin, bir de doyarsın açlığı hiç düşünmezsin. Böyle olduğu için seni besleyip doyuran hakanlarının sözlerini dinlemedin ve heryere gittin oralarda mahvoldun.

3) Kök Türk Yazıtlarının Türk tarihi açısından önemi nedir? Yazınız.

Cevap :

  • Devletin önemi
  • Birlik olmanın önemi
  • Yasaların önemi
  • Savaşa karşı tedbir

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Meb Yayınları Sayfa 49 Cevabı,

1) Uygurların oluşturduğu kültürün öne çıkan özellikleri nelerdir? Yazınız.

Cevap :

  • Birlik ve beraberlik sağlandı
  • Tarım için su bulunup çalışmalar sonucunda sulak alanlar oluşturuldu.
  • Değirmen taşları ve harman araçları yapıldı
  • Para kullanıldı
  • Kağıtlar kullanıldı
  • Yerleşik hayata geçildi
  • Mani dinine geçildi
  • Milli edebiyatı geliştirdiler
  • Posta teşkilatı ve vergi sistemine geçildi
  • Matbaa kullanılmıştır.

2) Kâğıt, mürekkep ve matbaa kullanan Uygurlar hangi alanlarda gelişme sağlamıştır? Yazınız.

Cevap :

  • Posta
  • Kağıt
  • Ticaret
  • Vergi
  • Edebiyat

3) Uygurların taş yerine kâğıt kullanmasının Türk kültür tarihi açısından önemi nedir? Yazınız.

Cevap : En önemli özelliği ne kadar çok  geliştikleridir. Kullanışı, kaydetme özelliği, taşınması, saklanması Türk kültürü açısından önemlidir.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Meb Yayınları Sayfa 50 Cevabı,

GÖÇ DESTANI Uygurların yurdunda “Hulin” isimli bir dağ vardı. Bu dağdan Tuğla ve Selenge isimli iki ırmak çıkardı. Bir gece oradaki bir ağacın üzerine gökten ilahi bir ışık indi. İki ırmak arasında yaşayan halk bunu dikkatle izledi. Ağacın gövdesinde şişkinlik oluştu, ilahi ışık dokuz ay on gün şişkinlik üzerinde durdu. Ağacın gövdesi yarıldı ve içinden beş çocuk göründü. Bu ülkenin halkı bu çocukları büyüttü. En küçükleri olan Buğu Han büyüyünce hükümdar oldu. Ülke zengin, halk mutlu oldu. Çok zaman geçti. Yuluğ Tigin isimli bir prens hükümdar oldu. Çinlilerle çok savaştı. Bu savaşlara son vermek için oğlu Gali Tigin’i bir Çin prensesi ile evlendirmeye karar verdi. Çinliler, prensese karşılık hükümdardan Tanrı Dağı’nın eteğindeki Kutlu Dağ adını taşıyan kayayı istediler. Gali Tigin kayayı verdi. Çinliler kayayı götürmek için kayanın etrafında ateş yaktılar, kaya kızınca üzerine sirke döktüler. Ufak parçalara ayrılan kayayı arabalara koyarak Çin’e taşıdılar. Memleketteki bütün kuşlar, hayvanlar kendi dilleriyle bu kayanın gidişine ağladı. Bundan yedi gün sonra da Gali Tigin öldü. Kıtlık ve kuraklık oldu. Yurtlarını bırakarak göç etmek zorunda kaldılar.

Destana göre Uygurlar niçin göç etmek zorunda kalmışlardır? Tartışınız.

Cevap : Kıtlık ve kuraklıktan dolayı göç etmek zorunda kaldılar.

Uygurların yaşam tarzını Hun ve Kök Türklerin yaşam tarzları ile karşılaştırınız. Benzerlikleri ve farklılıkları yazınız.

Cevap : Yaşam tarzları, gelenek ve görenekleri aynıdır. Uygurlar yerleşik hayata geçtiği için diğerlerine göre daha çok yol almış olup dokuma, tarım, matbaa alanında farklı özellikler yer almaktadır.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Meb Yayınları Sayfa 51 Cevabı,

1. Önemli konularda kararlar alınan, kağanın, hatunun ve önemli devlet adamlarının katıldığı meclis

Bulmaca Anlamı : KURULTAY

2. Yerleşik hayata geçen ilk Türk devleti

Bulmaca Anlamı : UYGURLAR

3. İlk Türk devletlerinin yönetiminde etkili olan yazısız hukuk kuralları

Bulmaca Anlamı : TÖRE

4. Eski Türklerde ölülerin gömüldüğü mezarlar

Bulmaca Anlamı : KURGAN

5. İlk Türk devletlerinde kağanın eşinin ünvanı

Bulmaca Anlamı : HATUN

6. Orta Asya Türklerinde ölen kişinin hayatta iken öldürdüğü düşman sayısı kadar dikilen taştan heykeller

Bulmaca Anlamı : BALBAL

7. Uygurlara ait destan

Bulmaca Anlamı : GÖÇ

8. Çinlilerin Asya Hunlarının akınlarını durdurabilmek amacıyla yaptığı yapı

Bulmaca Anlamı : ÇİN SEDDİ

9. Türklerin ilk ana yurdu

Bulmaca Anlamı : ORTA ASYA

10. Türk edebiyatının bilinen ilk yazılı eserleri

Bulmaca Anlamı : ORHUN ABİDELERİ

11. Asya Hun Devleti’ne ait olan ve Mete Han’ın hayatını anlatan destanın adı

Bulmaca Anlamı : OĞUZ KAĞAN

12. Tarihte bilinen ilk Türk devleti

Bulmaca Anlamı : HUN

13. Eski Türklerde boylar birliğinin oluşturduğu yapı

Bulmaca Anlamı : İL

14. Kök Türklerin ilk dönemlerini anlatan destanın adı

Bulmaca Anlamı : ERGENEKON

15. Türklerin savaşlarda hızlı hareket etmelerini sağlayan unsur

Bulmaca Anlamı : AT

16. Tarihte Türk adıyla kurulan ilk devlet

Bulmaca Anlamı:  GÖKTÜRK

17. İlk Türk devletlerinde tanrının hükümdar olacak kişiye verdiğine inanılan yetki

Bulmaca Anlamı : KUT

18. İslamiyet’ten önceki ilk Türk devletlerinde devleti yönetenlere verilen isimlerden biri

Bulmaca Anlamı : KAAN

19. İlk Türk devletlerinde devlet işlerinin görüşüldüğü yer

Bulmaca Anlamı : TOY

Sponsorlu Bağlantılar

Bir cevap yazın